Leren van een kwart eeuw wijkvernieuwing

Evaluatie van 25 jaar wijkvernieuwing

Steenwijk-West onderging de afgelopen kwart eeuw een ingrijpende vernieuwing. Oude woningen maakten plaats voor moderne, energiezuinige woningbouw en de openbare ruimte kreeg een groenere, veiligere inrichting. De fysieke vooruitgang is zichtbaar, maar niet elk maatschappelijk vraagstuk verdwijnt met nieuwbouw. Thema’s als armoede, gezondheid, werk en onderwijs vragen blijvende aandacht. Gemeente Steenwijkerland en woningcorporatie Woonconcept vroegen KAW daarom te onderzoeken wat deze langjarige vernieuwing daadwerkelijk heeft opgeleverd.

Met data-analyse, bewonersgesprekken en themasessies brachten we de effecten in beeld, van de fysieke verbeteringen tot de sociale dynamiek in de wijk. Zo ontstaat een compleet beeld van 25 jaar wijkvernieuwing betekend heeft voor Steenwijk-West en welke kansen er liggen om de sociale basis verder te versterken.

Bouwstenen voor de toekomst

De evaluatie laat zien dat de wijk grote vooruitgang heeft geboekt, vooral fysiek. Tegelijk blijft er werk te doen om de sociale samenhang en leefkwaliteit verder te versterken. Vanuit het onderzoek formuleren we aanbevelingen die richting geven aan de volgende fase.

Bouwstenen voor de gemeente Steenwijkerland, Woonconcept, de Wijkvereniging en Sociaal Werk De Kop om mee te nemen in de plannen voor de toekomst.

In gesprek en samen leren

In elke opgave zoeken we naar manieren om echt in gesprek te gaan met bewoners. We willen weten hoe zij hun wijk ervaren, hoe ze de veranderingen van de afgelopen jaren zien en wat ze belangrijk vinden voor de toekomst. Dat vraagt om zichtbaarheid, uitnodiging en middelen die passen bij de plek. In Steenwijk-West deden we dat met de opblaaspop: een grote, herkenbare opblaasfiguur die in deze regio symbool staat voor mijlpalen en feestelijke momenten. Zo trokken we de aandacht in de wijk en gingen we gemakkelijk met bewoners in gesprek.

Ruim honderd bewoners deelden hun ervaringen, wensen en ideeën. Voor iedere deelnemer doneerden gemeente Steenwijkerland en Woonconcept twee euro aan de wijkvereniging om iets te organiseren voor de buurt. Een klein gebaar dat direct iets opleverde en de gelijkwaardigheid tussen bewoners en gemeente versterkte.

De gesprekken leverden waardevolle inzichten op over thema’s als extra groen, speelplekken en verbeteringen aan woningen. Tegelijkertijd observeerden we hoe de wijk sociaal functioneert en welke uitdagingen er nog liggen. Het proces was iteratief: we reflecteerden tussentijds, stuurden bij waar nodig en hielden zo elk gesprek betekenisvol.

Social design in actie

Bij KAW zien we participatie als een ontwerpopgave op zichzelf. Het gaat niet alleen om bewoners betrekken, maar om het ontwerpen van manieren waarop dat gesprek plaatsvindt: zichtbaar, gelijkwaardig en met echte invloed op het resultaat. Vanuit die houding werken we aan wat we Social Design noemen. Een mens- en ontwerpgerichte aanpak waarin fysieke en sociale interventies elkaar versterken.

Of het nu gebeurt vanuit een koffietruck in Selwerd, een keet in Waadhoeke of een Pop-up Pop in Steenwijk-West: steeds zoeken we naar een vorm die aanspreekt in de wijk. Zo maken we ontmoetingen laagdrempelig en herkenbaar, versterken we gelijkwaardigheid en ontstaat waardevolle input voor de volgende stap in de wijkontwikkeling. Daarmee bouwen we aan buurten die niet alleen fysiek sterk zijn, maar ook sociaal en maatschappelijk toekomstbestendig.